Tạm đình chỉ giải quyết vụ án dân sự là việc Tòa án quyết định tạm dừng tiến hành các hoạt động tố tụng trong việc giải quyết vụ án dân sự đã thụ lý khi có những căn cứ do pháp luật quy định. Khi lý do của việc tạm đình chỉ không còn Tòa án lại tiếp tục giải quyết vụ án dân sự đó.
Tạm đình chỉ giải quyết vụ án dân sự được quy định cụ thể tại chương XIII Bộ luật tố tụng dân sự 2015 (BLTTDS 2015).
1. Căn cứ tạm đình chỉ giải quyết vụ án dân sự
Khoản 1 Điều 214 BLTTDS 2015 quy định về 07 trường hợp tạm đình chỉ giải quyết vụ án dân sự như sau:
Đương sự là cá nhân đã chết, cơ quan, tổ chức đã hợp nhất, sáp nhập, chia, tách, giải thể mà chưa có cơ quan, tổ chức, cá nhân kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của cơ quan, tổ chức, cá nhân đó;
Đương sự là cá nhân mất năng lực hành vi dân sự, người chưa thành niên mà chưa xác định được người đại diện theo pháp luật;
Chấm dứt đại diện hợp pháp của đương sự mà chưa có người thay thế;
Cần đợi kết quả giải quyết vụ án khác có liên quan hoặc sự việc được pháp luật quy định là phải do cơ quan, tổ chức khác giải quyết trước mới giải quyết được vụ án;
Cần đợi kết quả thực hiện ủy thác tư pháp, ủy thác thu thập chứng cứ hoặc đợi cơ quan, tổ chức cung cấp tài liệu, chứng cứ theo yêu cầu của Tòa án mới giải quyết được vụ án;
Cần đợi kết quả xử lý văn bản quy phạm pháp luật có liên quan đến việc giải quyết vụ án có dấu hiệu trái với Hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội, pháp lệnh, nghị quyết của Ủy ban thường vụ Quốc hội, văn bản quy phạm pháp luật của cơ quan nhà nước cấp trên mà Tòa án đã có văn bản kiến nghị cơ quan nhà nước có thẩm quyền xem xét sửa đổi, bổ sung hoặc bãi bỏ;
Theo quy định tại Điều 41 của Luật phá sản (Điều này quy định về tạm đình chỉ giải quyết yêu cầu doanh nghiệp, hợp tác xã mất khả năng thanh toán thực hiện nghĩa vụ về tài sản).
Ngoài ra, tuỳ trường hợp cụ thể được điều chỉnh bởi pháp luật khác có liên quan có quy định về tạm đình chỉ thì Toà án có thể áp dụng tạm đình chỉ căn cứ vào quy định đó.
2. Trình tự, thủ tục tạm đình chỉ giải quyết vụ án dân sự
– Xác định căn cứ tạm đình chỉ giải quyết vụ án dân sự: Trong quá trình giải quyết vụ án dân sự, khi xét thấy có căn cứ được quy định tại khoản 1 Điều 214 BLTTDS 2015 hoặc luật khác có liên quan, Toà án ra quyết định tạm đình chỉ giải quyết vụ án dân sự đó.
– Ra quyết định tạm đình chỉ giải quyết vụ án dân sự: Trong vòng 03 ngày làm việc kể từ ngày ra quyết định, Thẩm phán phải gửi quyết định này đến các đương sự, cơ quan, tổ chức, cá nhân khởi kiện vàViện Kiểm sát cùng cấp.
Trong thời gian vụ án tạm đình chỉ Tòa án vẫn sẽ tiến hành các biện pháp khắc phục căn cứ tạm đình chỉ để tiếp tục giải quyết vụ án.
3. Hậu quả pháp lý của việc tạm đình chỉ giải quyết vụ án dân sự
Điều 215 BLTTDS 2015 quy định cụ thể như sau:
“Điều 215. Hậu quả của việc tạm đình chỉ giải quyết vụ án dân sự
Tòa án không xóa tên vụ án dân sự bị tạm đình chỉ giải quyết trong sổ thụ lý mà chỉ ghi chú vào sổ thụ lý số và ngày, tháng, năm của quyết định tạm đình chỉ giải quyết vụ án dân sự đó.
Tiền tạm ứng án phí, lệ phí mà đương sự đã nộp được gửi tại kho bạc nhà nước và được xử lý khi Tòa án tiếp tục giải quyết vụ án dân sự.
Trường hợp tạm đình chỉ theo quy định tại điểm e khoản 1 Điều 214 của Bộ luật này thì trước khi tạm đình chỉ, Chánh án Tòa án đang giải quyết vụ án phải có văn bản đề nghị Chánh án Tòa án nhân dân tối cao kiến nghị cơ quan nhà nước có thẩm quyền xem xét sửa đổi, bổ sung hoặc bãi bỏ văn bản quy phạm pháp luật có dấu hiệu trái với Hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội, pháp lệnh, nghị quyết của Ủy ban thường vụ Quốc hội, văn bản quy phạm pháp luật của cơ quan nhà nước cấp trên theo quy định tại Điều 221 của Bộ luật này.
Trong thời hạn 01 tháng, kể từ ngày nhận được văn bản kiến nghị của Tòa án, cơ quan có thẩm quyền phải có văn bản trả lời. Hết thời hạn này mà cơ quan có thẩm quyền không có văn bản trả lời thì Tòa án tiếp tục giải quyết vụ án theo thủ tục chung.
Trong thời gian tạm đình chỉ giải quyết vụ án, Thẩm phán được phân công giải quyết vụ án vẫn phải có trách nhiệm về việc giải quyết vụ án.
Sau khi có quyết định tạm đình chỉ giải quyết vụ án quy định tại khoản 1 Điều 214 của Bộ luật này, Thẩm phán được phân công giải quyết vụ án có trách nhiệm theo dõi, đôn đốc cơ quan, tổ chức, cá nhân nhằm khắc phục trong thời gian ngắn nhất những lý do dẫn tới vụ án bị tạm đình chỉ để kịp thời đưa vụ án ra giải quyết.
Quyết định tạm đình chỉ giải quyết vụ án dân sự có thể bị kháng cáo, kháng nghị theo thủ tục phúc thẩm.”
Theo đó, khi một vụ án dân sự bị tạm đình chỉ, trong thời gian đó:
– Vụ án không bị xoá tên khỏi sổ thụ lý mà được ghi chú về việc tạm đình chỉ;
– Các khoản chi phí tạm ứng vẫn được gửi tại kho bạc nhà nước vẫn được giữ nguyên và xử lý khi vụ án được tiếp tục xử lý;
– Chánh án Tòa án đang giải quyết vụ án phải có văn bản đề nghị Chánh án Tòa án nhân dân tối cao kiến nghị cơ quan nhà nước có thẩm quyền xem xét sửa đổi, bổ sung hoặc bãi bỏ văn bản quy phạm pháp luật có dấu hiệu trái với Hiến pháp, luật, nghị quyết của Quốc hội, pháp lệnh, nghị quyết của Ủy ban thường vụ Quốc hội, văn bản quy phạm pháp luật của cơ quan nhà nước cấp trên đối với căn cứ tạm đình chỉ do cần đợi kết quả xử lý văn bản quy phạm pháp luật có dấu hiệu trái với pháp luật.
Trong thời hạn 01 tháng, kể từ ngày nhận được văn bản kiến nghị của Tòa án, cơ quan có thẩm quyền phải có văn bản trả lời. Hết thời hạn này mà cơ quan có thẩm quyền không có văn bản trả lời thì Tòa án tiếp tục giải quyết vụ án theo thủ tục chung.
– Thẩm phán được phân công giải quyết vụ án vẫn phải có trách nhiệm về việc giải quyết vụ án;
– Nếu đương sự, Viện Kiểm sát đã nhận quyết định và không đồng ý với quyết định tạm đình chỉ của Tòa án thì có thể kháng cáo, kháng nghị theo thủ tục phúc thẩm
4. Tiếp tục giải quyết vụ án dân sự
Trong vòng 03 ngày làm việc kể từ khi không còn căn cứ tạm đình chỉ giải quyết vụ án dân sự nữa, Toà án phải ra quyết định tiếp tục giải quyết vụ án dân sự và gửi quyết định đó cho đương sự, cơ quan, tổ chức, cá nhân khởi kiện, Viện kiểm sát cùng cấp.
Quyết định tạm đình chỉ giải quyết vụ án dân sự hết hiệu lực kể từ ngày ban hành quyết định tiếp tục giải quyết vụ án dân sự. Tòa án tiếp tục giải quyết vụ án kể từ khi ban hành quyết định tiếp tục giải quyết vụ án dân sự.
Hoài Anh
Trên đây là chia sẻ của Luật Emerald về “Tạm đình chỉ giải quyết vụ án dân sự”. Nếu Quý vị cần giải đáp thắc mắc hoặc cần tư vấn về các vấn đề pháp lý, Quý vị có thể liên hệ trực tiếp đến hotline 1900 299 289 hoặc gửi câu hỏi đến website emeraldlawfirm.vn hoặc email Emerald.VAA@gmail.com để được hỗ trợ, giải đáp kịp thời. Trân trọng cảm ơn.