Tranh luận tại phiên tòa là hoạt động mà các đương sự sẽ trình bày ý kiến để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình trước Hội đồng xét xử. Vậy việc tranh luận tại phiên tòa sẽ diễn ra như thế nào? Để hiểu rõ hơn về vấn đề này theo quy định của pháp luật, quý bạn đọc hãy cùng Luật Emerald tìm hiểu nhé.
1. Tranh luận tại phiên tòa
Tranh luận tại phiên tòa dân sự là hoạt động sau phần hỏi và trước phần nghị án của phiên tòa. Đây là cơ hội để người tham gia phiên tòa trình bày quan điểm và đưa ra những lập luận của mình về vụ án. Các ý kiến mà người tham gia phiên tòa đưa ra phải dựa trên cơ sở các tài liệu, chứng cứ đã được xem xét và các kết quả đã thu được từ phần hỏi. Trong phần tranh luận, các bên có quyền đối đáp lại ý kiến của nhau.
Trong phần tranh luận tại phiên tòa, chủ tọa phiên tòa sẽ không hạn chế thời gian tranh luận của các bên, nhằm tạo điều kiện cho người tham gia tranh luận được trình bày hết ý kiến của mình, nhưng chủ tọa phiên tòa có quyền yêu cầu họ dừng trình bày những ý kiến không có liên quan đến vụ án dân sự. Do đó, dù không giới hạn thời gian tranh luận nhưng người tham gia tranh luận nên lưu ý các vấn đề của mình trình bày phải liên quan đến vụ án đang được xét xử.
2. Tranh luận tại phiên tòa sơ thẩm
2.1. Nội dung tranh luận
Tại phiên tòa sơ thẩm, các bên tham gia tranh luận sẽ trình bày và tranh luận về những vấn đề cốt lõi của vụ án. Cụ thể, các bên sẽ phân tích, đánh giá các chứng cứ, tình tiết của vụ án, quan hệ pháp luật tranh chấp và cuối cùng là đưa ra những lập luận để chứng minh cho quan điểm của mình. Các lập luận của người tham gia tranh luận sẽ được dựa trên cơ sở các tài liệu, chứng cứ đã thu thập được và đã được các bên thảo luận, xem xét, xác minh và thừa nhận tại phiên tòa.
2.2. Trình tự khi tranh luận tại phiên tòa sơ thẩm
Trình tự khi tranh luận tại phiên tòa sơ thẩm được quy định tại Điều 260 Bộ luật tố tụng dân sự 2015 như sau:
– Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nguyên đơn trình bày. Nguyên đơn có quyền bổ sung ý kiến. Trường hợp cơ quan, tổ chức khởi kiện thì đại diện cơ quan, tổ chức trình bày ý kiến. Người có quyền và lợi ích hợp pháp được bảo vệ có quyền bổ sung ý kiến;
– Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bị đơn tranh luận, đối đáp. Bị đơn có quyền bổ sung ý kiến;
– Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trình bày. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có quyền bổ sung ý kiến;
– Các đương sự đối đáp với nhau theo sự điều khiển của chủ tọa phiên tòa;
– Khi xét thấy cần thiết, Hội đồng xét xử có thể yêu cầu các đương sự tranh luận bổ sung về những vấn đề cụ thể để làm căn cứ giải quyết vụ án.
Lưu ý: Trường hợp đương sự không có người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp thì họ sẽ tự mình trình bày vấn đề khi tranh luận.
Trường hợp một trong các đương sự và người tham gia tố tụng khác vắng mặt thì chủ tọa phiên tòa phải công bố lời khai của người vắng mặt để trên cơ sở đó các đương sự có mặt tại phiên tòa tranh luận và đối đáp.
3. Tranh luận tại phiên tòa phúc thẩm
3.1. Nội dung tranh luận
Theo Điều 293 Bộ luật tố tụng dân sự 2015, phạm vi xét xử phúc thẩm được quy định như sau:
“Tòa án cấp phúc thẩm chỉ xem xét lại phần của bản án sơ thẩm, quyết định của Tòa án cấp sơ thẩm có kháng cáo, kháng nghị hoặc có liên quan đến việc xem xét nội dung kháng cáo, kháng nghị.”
Căn cứ vào quy định trên thì khi tranh luận tại phiên tòa phúc thẩm thì đương sự, người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự chỉ được tranh luận về những vấn đề thuộc phạm vi của điều luật nêu trên và đã được hỏi tại phiên tòa phúc thẩm.
3.2. Trình tự khi tranh luận tại phiên tòa phúc thẩm
Phiên tòa phúc thẩm là phiên tòa xem xét lại phần của bản án sơ thẩm, quyết định của Tòa án cấp sơ thẩm khi có kháng cáo, kháng nghị. Chính vì vậy, trình tự khi tranh luận phiên tòa phúc thẩm sẽ có những điểm khác biệt so với phiên tòa sơ thẩm. Cụ thể, tại phiên tòa phúc thẩm, có hai trình tự tranh luận khác nhau là trình tự tranh luận đối với kháng cáo và trình tự tranh luận đối với kháng nghị.
Trình tự khi tranh luận đối với kháng cáo được quy định tại khoản 2 Điều 305 Bộ luật tố tụng dân sự 2015 thực hiện như sau:
– Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người kháng cáo trình bày. Người kháng cáo có quyền bổ sung ý kiến;
– Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự tranh luận, đối đáp. Đương sự có quyền bổ sung ý kiến;
– Khi xét thấy cần thiết, Hội đồng xét xử có thể yêu cầu các đương sự tranh luận bổ sung về những vấn đề cụ thể để làm căn cứ giải quyết vụ án.
Trình tự khi tranh luận đối với kháng nghị được quy định tại khoản 3 Điều 305 Bộ luật tố tụng dân sự 2015 thực hiện như sau:
– Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự phát biểu về tính hợp pháp, tính có căn cứ của kháng nghị. Đương sự có quyền bổ sung ý kiến;
– Kiểm sát viên phát biểu ý kiến về những vấn đề mà người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của đương sự, đương sự đã nêu.
Lưu ý: Trường hợp đương sự không có người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp thì họ sẽ tự mình trình bày vấn đề khi tranh luận.
Trường hợp một trong các đương sự và người tham gia tố tụng khác vắng mặt thì chủ tọa phiên tòa phải công bố lời khai của người vắng mặt để trên cơ sở đó các đương sự có mặt tại phiên tòa tranh luận và đối đáp.
Mỹ Duyên
Trên đây là chia sẻ của Luật Emerald về “Tranh luận tại phiên tòa”. Nếu Quý vị cần giải đáp thắc mắc hoặc cần tư vấn về các vấn đề pháp lý, Quý vị có thể liên hệ trực tiếp đến hotline 1900 299 289 hoặc gửi câu hỏi đến website emeraldlawfirm.vn hoặc email Emerald.VAA@gmail.com để được hỗ trợ, giải đáp kịp thời. Trân trọng cảm ơn.