Tiền lương có vai trò rất quan trọng đối với người lao động bởi nó ảnh hưởng rất sâu sắc đến đời sống của họ. Có tiền lương, người lao động mới có thể trang trải được các chi phí hằng ngày, đầu tư phát triển cho bản thân và vui chơi giải trí để “sạc” lại sức lao động. Còn đối với người sử dụng lao động, tiền lương chi phối đến tình hình tài chính của doanh nghiệp.
Bởi ảnh hưởng to lớn như vậy, vấn đề về tiền lương luôn là vấn đề không những được các bên rất quan tâm mà pháp luật lao động cũng có những quy định chặt chẽ để điều chỉnh lĩnh vực này. Vậy, tiền lương hiện nay được quy định trong Bộ luật lao động năm 2019 như thế nào? Để hiểu rõ hơn, quý bạn đọc hãy cùng Luật Emerald tìm hiểu nhé.
1. Tiền lương là gì?
Căn cứ theo Điều 90 Bộ luật lao động năm 2019, tiền lương được quy định như sau:
– Tiền lương là số tiền mà người sử dụng lao động trả cho người lao động theo thỏa thuận để thực hiện công việc, bao gồm mức lương theo công việc hoặc chức danh, phụ cấp lương và các khoản bổ sung khác.
– Mức lương theo công việc hoặc chức danh không được thấp hơn mức lương tối thiểu
– Người sử dụng lao động phải bảo đảm trả lương bình đẳng, không phân biệt giới tính đối với người lao động làm công việc có giá trị như nhau.
– Phụ cấp lương có thể hiểu là khoản tiền dùng để bù đắp yếu tố về điều kiện lao động, tính chất phức tạp công việc, điều kiện sinh hoạt, mức độ thu hút lao động mà mức lương thỏa thuận trong hợp đồng lao động chưa được tính đến hoặc tính chưa đầy đủ.
2. Nguyên tắc trả lương cho người lao động
Nguyên tắc trả lương cho người lao động được quy định tại Điều 94 Bộ luật lao động năm 2019, theo đó:
– Tiền lương phải được trả đầy đủ, đúng hạn và trực tiếp cho người lao động. Nếu người lao động không thể nhận tiền mặt thì có thể trả cho người được người lao động uỷ quyền hợp pháp.
– Người sử dụng lao động không được hạn chế hoặc can thiệp vào quyền tự chi tiêu lương của người lao động; không ép buộc người chi tiêu lương vào việc mua hàng hóa, sử dụng dịch vụ của người sử dụng lao động hoặc của đơn vị khác mà người sử dụng lao động chỉ định.
3. Căn cứ trả lương cho người lao động
Tiền lương được trả cho người lao động, theo Điều 95 Bộ luật lao động năm 2019 căn cứ vào:
– Tiền lương đã thỏa thuận, năng suất lao động và chất lượng thực hiện công việc;
– Tiền lương ghi trong hợp đồng lao động và tiền lương trả cho người lao động phải bằng tiền Đồng Việt Nam, trường hợp người lao động là người nước ngoài tại Việt Nam thì có thể bằng ngoại tệ.
– Mỗi lần trả lương phải có bảng kê trả lương cho người lao động, ghi rõ tiền lương, tiền lương làm thêm giờ, tiền lương làm việc vào ban đêm, nội dung và số tiền bị khấu trừ (nếu có).
4. Hình thức trả lương cho người lao động
Điều 96 Bộ luật lao động năm 2019 quy định, lương của người lao động được trả bằng tiền mặt hoặc trả qua tài khoản cá nhân của người lao động được mở tại ngân hàng do người sử dụng lao động trả các loại phí liên quan đến việc mở tài khoản và chuyển tiền lương.
Người lao động và người sử dụng lao động thỏa thuận 3 hình thức trả lương gồm: trả lương theo thời gian, sản phẩm và khoán.
4.1. Trả lương theo thời gian
Khi thỏa thuận trả lương theo thời gian, tiền lương được trả căn cứ vào thời gian làm việc theo tháng, tuần, ngày, giờ theo thỏa thuận trong hợp đồng lao động, chẳng hạn:
– Tiền lương tháng được trả cho một tháng làm việc;
– Tiền lương tuần được trả cho một tuần làm việc (tiền lương tuần được xác định bằng tiền lương tháng nhân với 12 tháng và chia cho 52 tuần);
– Tiền lương ngày được trả cho một ngày làm việc (tiền lương ngày được xác định bằng tiền lương tháng chia cho số ngày làm việc bình thường trong tháng và tiền lương tuần chia cho số ngày làm việc trong tuần);
– Tiền lương giờ được trả cho một giờ làm việc (tiền lương giờ được xác định bằng tiền lương ngày chia cho số giờ làm việc bình thường trong ngày);
4.2. Trả lương theo sản phẩm
Tiền lương theo sản phẩm được trả cho người lao động căn cứ vào mức độ hoàn thành số lượng, chất lượng sản phẩm theo định mức lao động và đơn giá sản phẩm được giao.
4.3. Trả lương khoán
Tiền lương khoán được trả cho người lao động căn cứ vào khối lượng, chất lượng công việc và thời gian phải hoàn thành.
5. Kỳ hạn trả lương
Kỳ hạn trả lương cho người lao động được xác định tại Điều 97 Bộ luật lao động năm 2019 như sau:
– Người lao động hưởng lương theo giờ, ngày, tuần thì được trả lương sau giờ, ngày, tuần làm việc hoặc được trả gộp do hai bên thỏa thuận nhưng không quá 15 ngày phải được trả gộp một lần;
– Người lao động hưởng lương theo tháng được trả một tháng một lần hoặc nửa tháng một lần. Thời điểm trả lương do hai bên thỏa thuận và phải được ấn định vào một thời điểm có tính chu kỳ;
– Người lao động hưởng lương theo sản phẩm, theo khoán được trả lương theo thỏa thuận của hai bên; nếu công việc phải làm trong nhiều tháng thì hằng tháng được tạm ứng tiền lương theo khối lượng công việc đã làm trong tháng;
Trường hợp vì lý do bất khả kháng mà người sử dụng lao động đã tìm mọi biện pháp khắc phục nhưng không thể trả lương đúng hạn thì không được chậm quá 30 ngày.
Nếu người sử dụng lao động trả chậm lương cho người lao động từ 15 ngày trở lên thì phải trả thêm cho người lao động một khoản tiền (ít nhất bằng số tiền lãi của số tiền trả chậm tính theo lãi suất huy động tiền gửi có kỳ hạn 01 tháng do ngân hàng nơi người sử dụng lao động mở tài khoản trả lương cho người lao động công bố tại thời điểm trả lương).
6. Trường hợp dịch bệnh (chẳng hạn như dịch Covid-19) mà làm cho người lao động phải ngừng việc thì người lao động có được hỗ trợ tiền lương hay không?
Khoản 3 Điều 99 Bộ luật lao động năm 2019 về tiền lương ngừng việc có quy định, nếu do dịch bệnh nguy hiểm, mà buộc người lao động phải ngừng việc thì hai bên thỏa thuận về tiền lương ngừng việc như sau: (i) trường hợp ngừng việc từ 14 ngày làm việc trở xuống thì tiền lương ngừng việc được thỏa thuận không thấp hơn mức lương tối thiểu; (ii) trường hợp phải ngừng việc trên 14 ngày làm việc thì tiền lương ngừng việc do hai bên thỏa thuận nhưng phải bảo đảm tiền lương ngừng việc trong 14 ngày đầu tiên không thấp hơn mức lương tối thiểu.
Như vậy, người lao động vẫn được hỗ trợ tiền lương trong trường hợp phải tạm nghỉ việc do có dịch bệnh; tiền lương ngừng việc sẽ do hai bên thỏa thuận theo quy định trên.
Nhựt Anh
Trên đây là bình luận, chia sẻ của Luật Emerald về “Quy định về tiền lương”. Nếu Quý vị cần giải đáp thắc mắc hoặc cần tư vấn về các vấn đề pháp lý, Quý vị có thể liên hệ trực tiếp đến hotline 1900 299 289 hoặc gửi câu hỏi đến website emeraldlawfirm.vn hoặc email Emerald.VAA@gmail.com để được hỗ trợ, giải đáp kịp thời. Trân trọng cảm ơn.